DEPREM GERÇEĞİNDE MAHALLE AFET GÖNÜLLÜLERİNİN HAYATİ ROLÜ
MAG–AME Küçükçekmece Ekip Lideri Cengiz Divi ile Röportaj
Son günlerde yaşanan depremler, afetlere hazırlıklı olmanın ne kadar hayati olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi. Afet anında ilk dakikaların önemine dikkat çeken Mahalle Afet Gönüllüleri (MAG) ve MAG–Acil Müdahale Ekipleri (MAG-AME), sahadaki çalışmalarıyla topluma güven veriyor. Bu kapsamda, MAG–AME Küçükçekmece Ekip Lideri Cengiz Divi ile afet bilinci, gönüllülük ve sahadaki deneyimlerini konuştuk.
– Öncelikle geçmiş olsun dileklerimizi iletelim. Son yaşanan depremler hepimizi tedirgin etti. MAG ve MAG-AME nedir, kısaca anlatır mısınız?
Cengiz Divi:
MAG, yani Mahalle Afet Gönüllüleri; mahalle ölçeğinde örgütlenen, afet bilinci ve hafif arama kurtarma eğitimi almış gönüllülerden oluşur. Ortalama 32–35 saatlik bir temel eğitim sürecinden geçerler.
MAG-AME ise bunun bir üst seviyesidir. Acil müdahale ekiplerimiz yaklaşık 220 saate varan profesyonel eğitimler alır. Enkaz türleri, bina yapıları, lojistik, ipli iniş-çıkış teknikleri, düğüm sistemleri ve teknik ekipman kullanımı gibi hayati konularda yetkinlik kazanırlar. Eğitimlerin sonunda resmi belgelerini alarak sahada görev yapmaya başlarlar.
– MAG-AME ekipleri hangi kurumlarla birlikte çalışıyor?
Cengiz Divi:
Derneğimiz AFAD’a akreditedir. Akreditasyon sistemi hafif, orta ve ağır olmak üzere yıldızlarla belirlenir. Biz şu anda 2 yıldızlı (orta seviye) akreditasyona sahibiz. Bu da Türkiye’nin her yerinde, ihtiyaç hâlinde yurt dışında dahi görev alabileceğimiz anlamına gelir.
– Mahalle afet gönüllülerinin önemi neden bu kadar vurgulanıyor?
Cengiz Divi:
Çünkü afetin ilk dakikalarında profesyonel ekiplerin her noktaya aynı anda ulaşması mümkün değil. Mahalle afet gönüllüsü kendi sokağını, binasını, riskli noktaları çok iyi bilir.
Yıkım, yangın, yaralı durumu gibi bilgileri doğru ve hızlı şekilde koordinasyon merkezine iletir. Biz buna “nokta atışı müdahale” diyoruz. Zaman kazandırır, yanlış müdahaleyi önler ve hayat kurtarır.
– Afet anında koordinasyon nasıl sağlanıyor?
Cengiz Divi:
Kaymakamlık, belediye, AFAD ve sivil toplum kuruluşlarının yer aldığı bir kriz ve koordinasyon merkezi kurulur. Mahallelerden gelen bilgiler teyit edilir ve ekipler buna göre yönlendirilir.
Son depremde de Küçükçekmece Kaymakamlığı ve Belediyesi ile koordineli çalıştık. Hasarlı binalar, barınma ihtiyacı ve yaralı bilgileri anlık olarak merkeze aktarıldı.
– “72 saat” kavramı çok konuşuluyor. Bu süreci nasıl değerlendiriyorsunuz?
Cengiz Divi:
72 saat, afet sonrası kritik bir zaman dilimidir. Ancak bu, “kimse gelmez” anlamına gelmez. Coğrafi koşullara göre bu süre 5 saat de olabilir, 10 saat de.
Önemli olan, vatandaşın bu süreçte ne yapacağını bilmesi. İşte afet eğitimi ve gönüllülüğün önemi tam da burada ortaya çıkıyor.
– Son depremi bir sınav olarak değerlendirirsek, nasıl bir tablo vardı?
Cengiz Divi:
Küçükçekmece özelinde bu sınavı doğru atlattığımızı söyleyebilirim. Kamu kurumları, belediye ekipleri ve gönüllüler görevlerini yaptı. En büyük sorun yine trafikti. Bu da afet bilinci ve şehir planlamasıyla doğrudan ilişkili.
– MAG-AME ne zaman kuruldu, bugün nasıl bir yapıya sahip?
Cengiz Divi:
Derneğimiz 2010 yılında kuruldu. Yönetim Kurulu Başkanımız Hüseyin Karadayı.
Küçükçekmece’de yaklaşık 190 aktif MAG-AME gönüllümüz var. İlçe nüfusu 880 bin, gayriresmî olarak 1 milyona yaklaşıyor.
Türkiye genelinde 18 ilde aktif yapılanmamız bulunuyor. İstanbul genelinde yaklaşık 18 bin, Türkiye genelinde ise 40 bine yaklaşan MAG gönüllüsü var.
– Gönüllülükte süreklilik sağlanabiliyor mu?
Cengiz Divi:
Afetlerden sonra başvurular artıyor ama zamanla azalma olabiliyor. Bu yüzden sürekli eğitimler, tatbikatlar ve toplantılar yapıyoruz.
Bu iş fedakârlık istiyor. Ekipmanların büyük kısmını kendi imkânlarımızla temin ediyoruz.
– Çocuklara yönelik çalışmalarınız da çok dikkat çekiyor…
Cengiz Divi:
Yaklaşık 4 yıldır Küçükçekmece’de ana sınıfından liseye kadar okullarda deprem tatbikatları yapıyoruz. Şunu net söyleyebilirim:
Tatbikat yapılan çocuklar, çoğu zaman ailelerinden daha bilinçli.
“Çök–kapan–tutun” refleksi çok iyi oturmuş durumda. Tahliye süresini 2,5 dakikadan 1,5 dakikaya düşüren okullarımız var. Bu bizim için büyük gurur.
Bu çalışmalar yalnızca okullarla sınırlı değil. İstanbul’da bir alışveriş merkezinde düzenlenen etkinlikte çocuklar için kurulan mini istasyonlar, halatla iniş-çıkış gösterileri ve ailelere yönelik bilgilendirme stantları büyük ilgi gördü. Etkinlik, afet bilincinin toplumun her kesimine ulaşması açısından önemli bir örnek oldu.
– MAG ve MAG-AME’ye katılmak isteyenler ne yapmalı?
Cengiz Divi:
18 yaşını doldurmuş, sağlığı elveren herkes gönüllü olabilir. Meslek şartı yok. Aramızda mühendis, doktor, esnaf, öğrenci ve ev hanımları var.
Önemli olan gönül vermek. Afet anında herkes afetzede olabilir.
– Son olarak ne söylemek istersiniz?
Cengiz Divi:
Kurumlar hazırlıklı olabilir ama halk bu hazırlığın parçası değilse eksik kalır. Amacımız daha bilinçli, daha dayanıklı bir toplum oluşturmak.
Ne kadar gönüllü, o kadar hazır Türkiye.