Bir önceki bölümde SPK'nın 131 fon için aldığı tasfiye kararının yatırımcılar açısından ne anlama geldiğini ele aldık. Ancak bugün artık başka bir soruyla karşı karşıyayız: Bu noktaya nasıl gelindi? Çünkü SPK'nın tasfiye kararı ile adli soruşturma birbirinden tamamen ayrı iki başlık değil. Sermaye piyasasında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin SPK incelemeleri ve suç duyuruları sonrasında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturmalar yürütülüyor.  Soruşturmanın kapsamı da giderek genişliyor. Tutuklu sayısı 51'e çıktı 26 Eylül itibarıyla sermaye piyasasında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin soruşturmalar kapsamında tutuklu sayısının 51'e yükseldiği bildirildi.  Ancak burada önemli bir hukuk kuralını hatırlatmak gerekiyor: Tutuklama, mahkûmiyet anlamına gelmez. Tutuklama bir koruma tedbiridir. Dolayısıyla soruşturmada adı geçen kişiler bakımından kesinleşmiş yargı kararı bulunmadıkça suçluluk hükmü kurulamaz. Bu ayrım, böylesine büyük bir finansal soruşturmada özellikle önemlidir. Özata Denizcilik dosyası Soruşturmanın dikkat çeken başlıklarından biri de Özata Denizcilik paylarındaki işlemler oldu. SPK, OZATD pay piyasasında gerçekleştirilen işlemler nedeniyle 11 kişi hakkında suç duyurusunda bulunulmasına karar verdi. Kurul ayrıca 11 gerçek kişi ile Tera Yatırım Menkul Değerler ve Tera Portföy Yönetimi hakkında Borsa ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda iki yıl işlem yapma yasağı uygulanmasını kararlaştırdı.  Aynı süreçte Özata Denizcilik Yönetim Kurulu Başkanı Özdemir Ataseven ile Yönetim Kurulu Başkan Vekili Gökhan Ataseven'in tutuklandığı bildirildi. Şirket ise bu kararların devam eden soruşturma kapsamında alınmış koruma tedbirleri olduğunu ve kesinleşmiş mahkûmiyet anlamına gelmediğini belirterek hukuki yollara başvuracağını açıkladı.  Savcılık paranın izini sürüyor Soruşturmanın belki de en önemli tarafı burada başlıyor. Çünkü finansal soruşturmalarda yalnızca "kim ne yaptı?" sorusu değil, "para nereye gitti?" sorusu da büyük önem taşıyor. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından MASAK'a gönderilen yazışmalarda bazı şirketler ve bunların alt şirketlerinin yöneticilerine ilişkin mali verilerin temin edilmesinin istendiği bildirildi.  26 Eylül tarihli gelişmelere göre savcılık ayrıca fonların kuruluşundan bugüne kadarki kayıtlarını ve özellikle belirli aylardaki fon çıkışlarını incelemeye başladı.  İşte bu noktada soruşturmanın boyutu değişiyor. Artık yalnızca şirketler değil; Fon hareketleri, yatırımcı giriş ve çıkışları, para transferleri, şirket yöneticilerinin işlemleri, fonların tasfiye öncesindeki hareketleri bir bütün olarak inceleniyor. Bir başka kritik açıklama Adalet Bakanı Akın Gürlek'in 26 Eylül'deki açıklamasına göre, 1 Temmuz-16 Eylül dönemindeki fonlar incelenerek 46 tüzel kişi, 18 fon ve 42 gerçek kişinin malvarlığının dondurulduğu, ayrıca 37 şüpheli hakkında adli kontrol tedbiri uygulandığı bildirildi.  Bu rakamlar, soruşturmanın sadece birkaç kişi veya şirket üzerinden ilerlemediğini gösteriyor. Fakat burada da aynı noktaya dönmek gerekiyor: Soruşturma kapsamına alınmak, malvarlığına tedbir konulması veya tutuklanmak, kişilerin suçunun kesinleştiği anlamına gelmez. Bundan sonraki süreçte deliller, bilirkişi incelemeleri, mali kayıtlar ve mahkeme kararları belirleyici olacak. Peki yatırımcı ne olacak? İşte bütün bu gelişmelerin merkezindeki asıl insan yine yatırımcı. Çünkü soruşturmanın hukuki boyutu devam ederken yüz binlerce yatırımcı kendi parasının akıbetini merak ediyor. SPK'nın açıklamasındaki 455 bin 758 kişilik yatırımcı sayısı, meselenin toplumsal ve ekonomik boyutunu ortaya koyuyor. Dolayısıyla bundan sonraki süreçte iki dosya paralel ilerleyecek: Bir tarafta adli soruşturma. Diğer tarafta fonların tasfiyesi ve yatırımcıların paralarının ödenmesi. Ve üçüncü bölümde tam olarak bu noktaya bakacağız: Tasfiye nasıl yapılacak? Para nasıl dağıtılacak? Yatırımcı ne beklemeli? Ve bütün bu süreç Türkiye'nin finans piyasalarına olan güvenini nasıl etkileyebilir?